Videoendoskopi cihazları ile modern bir şekilde donatılan Özel Medikar Hastanesi Endoskopi Ünitesinde tanı ve tedaviye yönelik tüm endoskopik girişimler, konusunda deneyimli hekimler tarafından uygulanmaktadır. Ünitemizde yapılan tüm girişimler hasta konforunun sağlanması açısından sedasyon (uyku hali) veya gerekli hallerde ise anestezi (narkoz) ile yapılmaktadır.

Endoskopi ünitemizde aşağıdaki işlemlerin tamamı yapılabilmektedir:

1.      Üst Gastrointestinal Sistem Endoskopisi

2.      Rektoskopi

3.      Sigmoidoskopi ve kolonoskopi

4.      Üst (mide ve oniki parmak bağırsağı) ve alt gastrointestinal (kalın bağırsak)  sistem kanamalarının tanı ve tedavisi (Skleroterapi, band ligasyonu)

5.      Üst ve alt gastrointestinal sistem darlıklarının tanı ve tedavisi (Balon dilatasyonu, stent uygulaması)

6.      Üst ve alt gastrointestinal sistem poliplerinin alınması (polipektomi)

7.      Reflü hastalığı tanı ve tedavisi

a.       24 saat pH monitörizasyonu

b.      Özefagial empedans uygulaması

8.      Obesite (Şişmanlık) tedavisi

a.       Endoskopik İntragastrik balon uygulaması

9.       Endoskopik beslenme tüpü yerleştirilmesi

10.  Perkütan endokopi gastrostomi tüpü takılması

11.  Hemoroid tanı ve tedavisi (Cerrahi ve infrared koagülasyon)

Üst Gastrointestinal Sistem (GİS) Endoskopi Nedir?

Üst GİS endoskopi (gastroskopi, ÖGD veya ösefagogastroduedenoskopi olarak da bilinir) sindirim sisteminin üst kısımları olan ösefagus (yemek borusu), mide ve duodenum’un (ince barsağın ilk kısmı) iç yüzeyinin değerlendirilmesini sağlayan bir işlemdir. Küçük parmağınız kalınlığında bükülebilir (kıvrılabilir) ışıklı tüp ağzınızdan mide ve duodenumunuza gönderilmektedir.

Üst GİS Endoskopi Niçin Yapılır?

Üst GİS endoskopi geçmeyen inatçı üst karın ağrısı, bulantı, kusma, yutma güçlüğü veya göğüs ağrısı gibi belirtilerin değerlendirilmesi için sıklıkla kullanılır. Üst sindirim kanalından kaynaklanan kanamanın nedenini bulmak için mükemmel bir uygulamadır. Yapılan ameliyatlar sonrasında yemek borusu veya midenin değerlendirilmesinde ve takibinde de kullanılır. Yemek borusu, mide ve duodenumun iltihabi, ülser veya tümörlerinin tespitinde görüntüleme yöntemlerinden (ilaçlı filmler, tomografi vs) daha kesin sonuç verir. Üst endoskopi kanseri erken dönemde tespit edebilir ve şüpheli alanlardan alınacak doku örnekleri (biyopsi) ile kanser ilişkili olan veya olmayan durumları birbirinden ayırt edilmesini sağlar. Özel aletler kullanılarak alınan doku örnekleri incelenmek üzere laboratuara yollanır. Biyopsi birçok farklı nedenden dolayı alınır ve kanserden şüphelenildiği anlamına gelmez. Çeşitli yardımcı aletler endoskopun içerisinden yollanarak birçok anormal durumun tedavisi çok az veya hiç rahatsızlık vermeden tedavi edilebilir. Daralmış alanları genişletilebilir, polipleri çıkarılabilir, yutulmuş maddeleri çıkarılabilir veya üst sindirim sistemindeki kanamayı tedavi edilebilir. Kanamanın güvenli ve etkin kontrolü ile hem kan nakli ihtiyacı hem de cerrahi gereksinim azalır.

Bir Hazırlık Gerekli Midir?

Midenizin tamamen boş olması gerekir. İşlemden yaklaşık 8 saat öncesine kadar bir şey yiyip ve içmemiş olmanız gerekmektedir. Doktorunuz size uygulanacak işlemin gün içindeki zamanını değerlendirerek açlık sürenizi değiştirebilir. İlaç kullanımına da dikkat edilmelidir. Doktorunuzu kullandığınız ilaçlar, geçirdiğiniz hastalık ve ameliyatlar ve alerjileriniz konusunda işlemden önce bilgilendirmeniz işlem güvenliği açısından oldukça önemlidir. Aspirin, E vitamini, non-steroid anti inflamatuarlar, kan incelticiler ve insülin kullanımını endoskopi işleminden önce doktorunuz ile konuşulmalıdır. Dişle ilgili girişimlerden önce antibiyotik kullanımız gerekmişse doktorunuzu uyarmanız oldukça önemlidir, çünkü bu durumda gastroskopi öncesinde de antibiyotik kullanmanızı gerektirebilir. Ek olarak, işlem sırasında özel dikkat gerektirecek kalp veya akciğer hastalığı gibi önemli bir hastalığınız varsa bunu da doktorunuzla konuşmalısınız. İşlem sırasında sedatize edileceksiniz (sakinleştirici ilaçlar ile uyutulacaksınız) Sedatifler karar verme yetinizi ve reflekslerinizi gün boyu etkileyecektir. Bu nedenle evinize dönüşünüzde size yardım edecek birinin yanınızda bulunmasını sağlamanız gerekmektedir. Ertesi güne kadar ne araç ne de makine kullanmamalısınız. Önemli bir karar vermemeli ya da imza atmamalısınız.

Üst GİS Endoskopi Sırasında Ne Gibi İşlemler Yapılır?

Aksi belirtilmediği sürece işlem başlamadan önce boğazınızı uyuşturacak ilaç sıkılacak ve işlem sırasında rahatlamanız amacıyla damarınızdan ilaç uygulanacaktır. Rahat olacak şekilde yan yatıyor olacaksınız ve endoskop yavaş bir şekilde ağzınızdan geçirilerek yemek borusu, mide ve duodenumunuza gönderilecek. Mide iç yüzeyini daha iyi görebilmek adına işlem sırasında midenize hava verilecek. İşlem genellikle 15-60 dakika sürmektedir. Endoskopun kendisi nefes almanızı engellememektedir. Hastaların çoğu işlem sırasında uyumakta, çok azı ise yapılan işlemden rahatsız olmaktadır.

İşlem  Sonrası Neler Olmaktadır?

Kullanılmış sedatiflerin etkisinin geçeceği 1-2 saat boyunca endoskopi ünitesinde takip altında tutulabilirsiniz. Boğazınızda 1-2 gün boyunca azda olsa ağrı hissedebilirsiniz. İşlem sırasında daha iyi değerlendirme yapmak amacı ile midenize verilmiş olan hava nedeniyle işlem sonrasında karnınızda gaz ve şişkinlik hissedebilirsiniz. Endoskopi ünitesinden ayrıldıktan size farklı bir öneride bulunulmamışsa yemek yiyebilir ve kullandığınız ilaçları alabilirsiniz. Doktorunuz işlem sırasında biyopsi almamışsa işlem günü sizi bilgilendirir. Biyopsi alınmış ise sonuçların çıkması birkaç günden fazla sürebilir. Doktorun işleminizin sonucu veya işlem sonrası önerilerini hatırlayamıyorsanız, ne yapmanız konusunda bilgi almak amacıyla daha sonra doktorunuz ile görüşebilirsiniz..

Ne Gibi Komplikasyonlar Görülebilir?

Endoskopi konusunda eğitim almış ve uzmanlaşmış ekiplerin yapmış olduğu gastroskopi ve biyopsi işlemi oldukça güvenlidir. Ancak nadir de olsa komplikasyonlar oluşabilir. Bunlar, biyopsi veya polipektomi alanından kanama ve sindirim sistem duvarında delinmedir. Kanama nedeni ile kan nakli nadiren gerekli olmaktadır. İşlem sırasında kullanılan ilaçlara karşı reaksiyon gelişebilir. İlaçların verildiği damarlarda zedelenme çok nadirdir fakat birkaç hafta süren hassasiyete neden olabilir. Sıcak, nemli havlular bu rahatsızlığınızı azaltabilir. Sizin için önemli olan bu olası komplikasyonların erken belirtilerini anlamanız olup yutma güçlüğü, göğüs ağrısı, şiddetli karın ağrısı, ateş, titreme, yarım bardaktan fazla rektal kanama gibi belirtiler varlığında cerrahınızla görüşmelisiniz.

Alt Gastrointestinal Sistem Endoskopisi–Kolonoskopi Nedir?

Kolonoskopi doktorunuzun kalın barsak yüzeyini değerlendirmesini sağlayan bir işlemdir. Yumuşak, bükülebilir, yaklaşık işaret parmağı kalınlığında tüp makattan (anüsten) içeri nazikçe sokulur ve kalın bağırsak (rektum ve kolon) içinde ilerletilerek barsak duvarının değerlendirilmesini sağlar.

Alt Gastrointestinal Sistem Endoskopisi–Kolonoskopi Niçin Yapılır?

Kolonoskopi genellikle bağırsak alışkanlığındaki değişme, kanama ve açıklanamayan karın ağrılarını değerlendirmek, polip (kalın barsak duvarında büyüyen oluşumlar) olduğu bilinen veya daha önceden polip çıkarılmış hastalarda polipleri çıkarmak ve kontrol, bazı cerrahi işlemlerden önce veya sonra kontrol, inflamatuar hastalıklar olarak bilinen hastalıklarda kalın bağırsak yüzeyindeki değişiklikleri değerlendirmek amacıyla, kalın bağırsak grafilerinde ve başka görüntüleme yöntemlerinde polip veya tümör şüphesi olması veya ailesinde polip veya kolon kanseri hikayesi olanlarda tarama programının bir parçası olarak yapılır.

Bir Hazırlık Gerekli Midir?

İşlemin yapılabilmesi ve tam bir değerlendirme için kalın bağırsağın içindeki gaitanın (büyük abdestin) tamamen temizlenmiş olması gerekmektedir. Bunun için işlemden birkaç gün önceden (3-4 gün) berrak (posasız) gıda tüketilmesi, posalı gıdalar alınmaması önerilir. Bunun yanında bağırsağı temizlemek amacı ile özel temizleme solüsyonları veya laksatifler ve işlemden önce yapılan lavman (enema) önerilecektir. Doktorunuz veya endoskopi hemşiresi size bu ilaçları veya solüsyonları nasıl kullanacağınız ile ilgili talimatları verecektir. Kullanma talimatlarını dikkatlice takip özellikle önerilir. Eğer hazırlık yeterince iyi olmaz ise işlemin yapılması emniyetsiz olabilir ve işlem tekrar planlanmak gerekebilir. Bu dönemde sıvı kaybı yaşayacağınızdan bol miktarda su içmeniz önerilmektedir. Hazırlığınız tamamlayamazsanız doktorunuz ve size randevu veren birim ile iletişime geçmeniz önemlidir. Kullandığınız birçok ilaca devam edebilirsiniz. Aspirin, kan sulandırıcılar, non-steroidal anti inflamatuarlar, vitamin E ve insülin gibi kullandığınız ilaçları diğer kullanmakta olduğunuz ilaçlarda olduğu gibi işlemden önce doktorunuza bildirmelisiniz. Bu ilaçlardan bazılarının işlemden en az bir hafta önce kesilmesi veya değiştirilmesi gerekebilmektedir. Eğer diş işlemlerinden önce antibiyotik kullanmanız gerekiyorsa kolonoskopi öncesinde de antibiyotik kullanmanız gerekebileceği için doktorunuzu uyarmanız zorunludur. İşlem sırasında muhtemelen ciddi şekilde sedatize olacaksınız (sakinleştirici ilaçlar ile uyutulacaksınız). Sedatifler günün geri kalanında karar verme yetinizi ve reflekslerinizi etkileyecektir. Bir sonraki güne kadar araba sürmemeniz ve herhangi bir makine kullanmamanız gerekir. Bu nedenle evinize dönüşünüzde size yardımcı olacak birinin yanınızda bulunması gerekmektedir. Önemli bir karar vermemeli ya da imza atmamalısınız.

Kolonoskopi  Sırasında Ne Gibi İşlemler Yapılır?

İşlem genellikle iyi tolere edilir, ancak işlem sırasında daha iyi görüntü almak amacı ile verilen hava veya manüplasyonlar nedeni ile baskı hissi, gaz çıkarma, şişkinlik, kramp veya ağrı gibi rahatsızlıklar çeşitli zamanlarda hissedilebilir. Doktorunuz size damar yolu ile sizi rahatlatacak ilaçlar verecektir ve işlemi herhangi bir rahatsızlık hissetmeden daha iyi tolere edebileceksiniz (tamamlayabileceksiniz). Kolonoskop kalın bağırsak içinde ilerlerken genellikle yan tarafınıza veya sırt üstü yatacaksınız. Ancak gerektiğinde personel yardımı ile pozisyon değiştirmeniz istenebilir. Kalın bağırsak yüzeyi cihaz içeri sokulurken ve dışarı çekilirken dikkatli bir şekilde incelenir. İşlem genellikle 30 ile 60 dakika içinde sonlanır. Nadiren tüm kalın barsak yüzeyi görüntülenemez ve doktorunuz baryumlu kolon grafisi önerebilir.

İşlem Sırasında Bir Anormallik Görülür İse Ne Yapılır?

Eğer doktorunuz daha detaylı bir değerlendirme gerektiren bir alan görürse biyopsi alabilir ve analiz için laboratuara gönderebilir. Bu kalın bağırsak yüzeyinden küçük bir örnek almak için kolonoskop içinden özel bir alet yerleştirilmesi ile yapılır. Polipler genellikle çıkarılır. Poliplerin büyük kısmı iyi huyludur (kanser değildir), ancak doktorunuz sadece görünümü ile bunu söyleyemez. Polipler yakılarak (elektrik yolu ile) veya bir tel halka ile (snare) çıkarılabilir. Eğer polip sayısı fazla veya çok büyükse cerrahınız bunu bir kereden daha fazla tekrarlanan işlemler ile yapabilir. Kanama alanları tespit edilebilir ve bazı ilaçlar verilerek veya kan damarları yakılarak (elektrik akımı yolu ile) kontrol edilebilir. Biyopsi alınması kanser olduğunu göstermez, kalın bağırsak polipinin çıkarılması kalın barğırsakl kanserin önlenmesi bakımından önemlidir.

İşlem  Sonrası Neler Olmaktadır?

Doktorunuz işlemden hemen sonra veya daha sonraki poliklinik muayenesi sırasında bulguları size açıklayacaktır. Ancak biyopsi alınmış veya polip çıkarılmış ise bunun patoloji laboratuarında değerlendirilmesi birkaç gün sürebilir. İnceleme sırasında kalın barsak içine verilen hava nedeniyle bazen orta derece kramplar veya şişkinlik oluşabilir. Bu durum gaz çıkışı ile hızla düzelecektir. Farklı bir öneride bulunulmadığı sürece aynı gün normal yemek yiyebilirsiniz Kolonoskopi sırasında biyopsi alıonmış veya polip çıkarılmış ise kan sulandıran, aspirin ve benzeri ilaçların belirli bir süre daha kullanılmaması gerekir. Bu durumda doktorunuzdan bilgi alabilirsiniz. Sedatifler reflekslerinizi bozabileceği için araba veya herhangi bir makine kullanmayın. Eğer işlem sırasında size ilaç verilmişse sedatiflerin etkilerinin çoğunluğu yok olana kadar (1-2 saat) gözlem altında tutulacaksınız. İşlem sonrasında evinize giderken size yardımcı olacak birisine ihtiyacınız olacaktır.

Doktorunuzun işlem hakkında ne söylediğini ve takip talimatlarını hatırlayamazsanız, o gün veya sonraki gün doktorunuzla görüşebilirsiniz. Eğer işlem sırasında polip bulunmuşsa kolonoskopinin belirli aralıklarla tekrar edilmesi gerekebilecektir. Kolonoskopi işleminin sıklığına cerrahınız karar verecektir.

Ne Gibi Komplikasyonlar Görülebilir?

Kolonoskopi ve biyopsi özel eğitim almış ve endoskopik işlemlerde tecrübeli doktorlar tarafından güvenirlilikle yapılan bir işlemdir. Komplikasyon nadirdir, ancak oluşabilir. Bunlar biyopsi veya polipektomi alanından kanama veya barsak duvarında bir yırtığı (delinmeyi) içerir. Bu meydana gelirse bağırsak duvarındaki yırtığı tamir etmek için cerrahınızın sizi karın ameliyatı yapması gerekebilir. Kanama için kan nakli nadiren gerekir. Kullanılan ilaçlara karşı bir reaksiyon oluşabilir. Verilen ilaçların damar irritasyonu yapması sık değildir, ancak birkaç hasta süren yumuşak bir sertliğe neden olabilir. Isı artışı olursa nemli havlu bu rahatsızlığın azalmasında yardımcı olabilir. Ciddi karın ağrısı, ateş, titreme veya yarım bardaktan fazla rektal (makattan gelen) kanamanız olursa doktorunuz ile iletişime geçmeniz çok önemlidir. Kanama biyopsiden birkaç gün sonra da oluşabilir.

Perkütan Endoskopik Gastrostomi (PEG) Nedir?

PEG; endoskop denilen ucunda ışıklı bir kamera bulunan, ince, bükülebilir bir boru ile ağız yolundan girilerek, karın ön duvarından mideye ince bir beslenme tüpü yerleştirilmesi işlemidir.  PEG, özellikle uzun süre (2-3 aydan uzun süre) ağızdan yeterli olarak beslenemeyen, ağızdan beslendiğinde yedikleri akciğerine kaçan ve bu nedenle öksüren, boğulur gibi olan, yediklerini yutamayan ve bu nedenle büyüyemeyen hastaların beslenmesini iyileştirmek amacı ile uygulanan bir beslenme yöntemidir. Bu yolla hastanın daha güvenli ve rahat şekilde beslenmesi mümkün olabilir. Ancak PEG hastanın iyi beslenememesine neden olan hastalığı tedavi eden bir yöntem değildi  Enteral tüple beslenmenin ilk hedefi vücut ağırlığının daha fazla azalmamasını sağlamak, önemli besin eksikliklerini düzeltmek, vücudun sıvı dengesini sağlamak, büyüme geriliği olan çocuklarda büyümeyi hızlandırmak ve ağızdan yetersiz besin alımı yüzünden hastanın yaşam kalitesindeki bozulmayı durdurmaktır. Bu hedefler göz önüne alındığında, PEG tüp kullanımı çok geniş hasta grubunu kapsamaktadır. Aşağıda bu hastalıklar için çeşitli  örnekler verilmektedir.

  • Onkolojik bozukluklar (kanser hastaları):Kulak, burun ve boğaz bölgesinde ya da yemek borusu ve mide kaynaklı bazı tıkayıcı tümörler.
  • Nörolojik bozukluklar (sinir sistemi hastalıkları):Serebrovasküler inme (felç) ya da kafa travması sonrası yutma güçlüğü, yutamama durumlarında ve beyin tümörü, Parkinson hastalığı, amiyotrofik lateral sklerozis (ALS), serebral palsi bulunan hastalar.
  • Diğer klinik durumlar: Uzun koma, politravma, AIDS’te aşırı tükenmişlik, kısa barsak sendromu, rekonstrüktif yüz cerrahisi, Crohn hastalığı, kistik fibroz, kronik böbrek yetmezliği…
  • PEG sistemi kullanımı için bir diğer endikasyon, kronik sindirim sistemi tıkanıklıklarında mide sıvılarının ve ince barsaktaki salgıların palyatif drenajıdır.

Poliüretan ya da silikon kauçuğundan üretilen modern PEG tüp sistemleri kolay takılır ve iyi tolere edilir. PEG yoluyla beslenme günümüzde, orta ve uzun dönemli enteral beslenmede tercih  edilen yöntem olmuştur.

PEG İşlemi Nasıl Yapılır?  

PEG yerleştirme işlemi steril koşullarda, ameliyathanede veya endoskopi ünitesinde yapılır. Gereğinde hasta başı yatağında, yoğun bakım ünitesinde de yapılabilir. Hasta PEG işleminin en az 8 saat öncesinden aç olmalıdır. İşlem öncesinde genel anestezi uygulanmayacaktır, ancak verilecek sakinleştirici ilaçlar sayesinde hasta işlem boyunca uykulu, rahat ve sakin şekilde duracaktır. İşlem sırasında ağrı ve rahatsızlık duymadığı gibi işlemi hatırlamayacaktır. Hastanın bu şekilde sakinleştirilmesine “bilinçli sedasyon” denilmektedir. Ardından endoskop ile yemek borusundan geçilerek mideye geçilecek ve karın ön duvarında yapılacak 1 cm den küçük (3-4 mm) bir kesiden özel aletler kullanılarak PEG tüpü mideye yerleştirilecektir. İşlem tamamlandığında hastanın karın duvarında beslenme için kullanılacak PEG’e ait tüp bulunacaktır. PEG takılma işleminden sonra hasta bir süre hastanede yatırılarak anneye PEG bakımı ve kullanımı ile ilgili bilgiler uygulamalı olarak öğretilecektir.

İşlemin Riskleri Nelerdir?

İşlem sonrasında karın ağrısı, hafif ateş, huzursuzluk, yara enfeksiyonu, tüpün yer değiştirmesi, sızdırma, tüpün tıkanması, gibi hafif komplikasyonlar % 4-16 oranında görülebilir.

Perforasyon (mide-barsak duvarında delinme), ciddi kanama, peritonit (karın zarının iltihaplanması), aspirasyon pnömonisi (işlem esnasında olabilecek kusma ile akciğere mide içeriğinin kaçması ile oluşabilir) gibi ciddi durumlar hastaların %2-4’ünde görülebilir ve cerrahi müdahale ya da hastanede uzun süreli yatış gerektirebilir.

Tüpte zedelenme ve kırılmaya bağlı olarak tüpten sızıntı, tüpün karın duvarı etrafındaki bölgede ciddi iltihap (selülit), ekzema ya da granülasyon dokusu gelişimi gibi uzun vadede olabilecek komplikasyonların çoğunun gelişmesi, yalnızca takılan tüp sistemine verilen bakımın kalitesine bağlıdır ve uygun önlemler alınırsa etkili biçimde önlenebilir.

Esas hastalıkları sebebiyle beslenemediğinden PEG takılması gereken hastalar endoskopi işlemi için yüksek risk grubunu oluşturan hastalardır. Bu nedenle endoskopik işlem sırasında uygulanan sakinleştirici (sedasyon) ilaçlar nedeniyle kanda oksijen düşüklüğü, tansiyon düşüklüğü gibi tıbbi problemler gelişebilir. Sakinleştirici ilaçların etkilerini ortadan kaldırmak için ilaç verilmesi gerekebilir ve en kötü ihtimalle de hayat kurtarıcı müdahalelerin (kalp masajı, suni solunum gibi) yapılması gerekebilir.

Alternatif Yöntemler Nelerdir?

Burundan takılan ve ucu mideye yerleştirilen nazogastrik (NG) tüple beslenme: Bu yolla beslenme bir süre sonra (6-8 hafta) ağızdan beslenebileceği düşünülen hastalara uygulanan, ancak uzun süre kullanıldığında burun, yemek borusu hatta midede yara oluşumuna neden olabileceğinden tercih edilmeyen bir yöntemdir. NG tüpün yerinden oynaması ve fark edilmemesi hayati sorunlara neden olabilir (besinlerin akciğere kaçması gibi).

Cerrahi gastrostomi: Cerrahi gastrostomi genel anestezi altında bir ameliyat yaparak mideye tüp yerleştirilmesi işlemidir. PEG takılamayan, PEG kabul etmeyen veya medikal nedenle (aynı seansta reflü ameliyatı gereken hastalarda) uygulanması gerekebilir.

Radyolojik gastrostomi: Bu işlem deneyimli bir radyolog tarafından ultrasonografi ve/veya floroskopi (ışın vererek) eşliğinde uzmanlaşmış merkezlerde yapılabilir.

İletişime Geçin E-mail gönder